Em nhận biết phân số thập phân, đọc chúng trên tia số và chuyển một số phân số thành phân số thập phân.
Mục tiêu bài học
- Nhận biết phân số thập phân, tức là phân số có mẫu số 10, 100 hoặc 1 000.
- Đọc và điền phân số thập phân trên tia số chia 10 phần bằng nhau.
- Chuyển một phân số thành phân số thập phân bằng cách nhân (hoặc chia) cả tử số và mẫu số với cùng một số.
Phân số thập phân
Các phân số có mẫu số là 10, 100, 1 000, … gọi là phân số thập phân. Chẳng hạn: 7/10, 41/100, 9/1 000.
Trên tia số, đoạn từ 0 đến 1 chia thành 10 phần bằng nhau thì mỗi vạch ứng với 1/10, 2/10, 3/10, … theo thứ tự từ trái sang phải.
Có những phân số chuyển được thành phân số thập phân. Em tìm số nhân với mẫu số để được 10, 100 hoặc 1 000, rồi nhân cả tử số với số đó.
Chẳng hạn: 2/5 = (2 × 2)/(5 × 2) = 4/10. Cũng có khi chia: 30/200 = (30 : 2)/(200 : 2) = 15/100.
Lưới ô vuông
Tia số
Ví dụ có lời giải
Chuyển phân số 7/25 thành phân số thập phân.
Xem lời giải
Vì 25 × 4 = 100 nên nhân cả tử số và mẫu số với 4.
7/25 = (7 × 4)/(25 × 4) = 28/100.
Vậy 7/25 = 28/100.
Ghi nhớ nhanh
Phân số thập phân
Mẫu số là 10, 100, 1 000, …
Chuyển
Nhân (hoặc chia) cả tử và mẫu với cùng một số
Tia số
Mỗi vạch thêm 1/10
Em tự luyện 1
Bài tập
Nhận biết
Nhìn hình (lưới ô vuông). Viết phân số thập phân chỉ phần đã tô màu.
Xem đáp án & giải thích
Đáp án:
37/100
Giải thích:
Lưới có 100 ô, tô màu 37 ô.
Em tự luyện 2
Bài tập
Thông hiểu
Viết 9/20 thành phân số thập phân có mẫu số 100.
Xem đáp án & giải thích
Đáp án:
45/100
Giải thích:
20 × 5 = 100 nên 9/20 = (9 × 5)/(20 × 5) = 45/100.
Em tự luyện 3
Bài tập
Thông hiểu
Nhìn hình (tia số). Viết phân số thập phân thích hợp vào hai ô trống, từ trái sang phải.
Xem đáp án & giải thích
Đáp án:
4/10 và 8/10
Giải thích:
Mỗi vạch thêm 1/10; ô trống ở vạch thứ tư và vạch thứ tám.
Em tự luyện 4
Bài tập
Vận dụng
Lớp 5B có 25 bạn, trong đó 9 bạn đeo kính. Viết phân số chỉ số bạn đeo kính so với cả lớp, rồi chuyển thành phân số thập phân.
Xem đáp án & giải thích
Đáp án:
9/25 = 36/100
Giải thích:
25 × 4 = 100 nên 9/25 = 36/100.
Lỗi thường gặp
Có bạn cho rằng 5/50 là phân số thập phân vì có chữ số 0 ở mẫu số. Phân số thập phân phải có mẫu số đúng bằng 10, 100, 1 000, …; còn 5/50 chỉ chuyển được thành 1/10.
Luyện tập củng cố
Bài học liên kết với các kỹ năng trọng tâm sau. Bộ câu hỏi luyện tập trực tuyến đang được bổ sung.
Tính chất / rút gọn / quy đồng phân số
Phân số thập phân