Em biết các kích thước của hình hộp chữ nhật, hình lập phương và so sánh thể tích các hình bằng cách đếm khối lập phương nhỏ.
Mục tiêu bài học
- Nêu chiều dài, chiều rộng, chiều cao của hình hộp chữ nhật; nhận biết hình lập phương có sáu mặt là hình vuông bằng nhau.
- So sánh thể tích hai hình bằng cách đếm số khối lập phương nhỏ như nhau.
- Biết tách hoặc ghép một hình thì thể tích không thay đổi.
Thể tích của một hình
Hình hộp chữ nhật có ba kích thước: chiều dài, chiều rộng, chiều cao. Hình lập phương có sáu mặt là các hình vuông bằng nhau.
Mỗi vật đều chiếm một phần không gian; ta nói vật đó có thể tích. Hình nào chiếm nhiều chỗ hơn thì có thể tích lớn hơn.
Nếu hai hình được xếp từ các khối lập phương nhỏ như nhau, hình nào gồm nhiều khối hơn thì có thể tích lớn hơn; cùng số khối thì thể tích bằng nhau.
Tách một hình thành các phần rồi ghép lại thành hình khác, thể tích không thay đổi.
Các hình xếp bằng khối lập phương
Tách và ghép lại
Ví dụ có lời giải
Một hình hộp chữ nhật được xếp bằng các khối lập phương nhỏ: 3 lớp, mỗi lớp 2 hàng, mỗi hàng 4 khối. Hình đó gồm bao nhiêu khối?
Xem lời giải
Mỗi lớp có: 4 × 2 = 8 (khối).
Ba lớp có: 8 × 3 = 24 (khối).
Đáp số: 24 khối lập phương nhỏ.
Ghi nhớ nhanh
Ba kích thước
Dài, rộng, cao
So sánh thể tích
Đếm khối như nhau
Tách – ghép
Thể tích không đổi
Em tự luyện 1
Bài tập
Nhận biết
Nhìn hình (hai hình xếp bằng khối lập phương). Mỗi hình gồm bao nhiêu khối lập phương nhỏ?
Xem đáp án & giải thích
Đáp án:
Hình bên trái 12 khối; hình bên phải 8 khối
Giải thích:
Đếm theo lớp: 6 × 2 = 12; 4 × 2 = 8.
Em tự luyện 2
Bài tập
Thông hiểu
Hình nào có thể tích lớn hơn? Lớn hơn bao nhiêu khối lập phương nhỏ?
Xem đáp án & giải thích
Đáp án:
Hình bên trái; lớn hơn 4 khối
Giải thích:
12 − 8 = 4.
Em tự luyện 3
Bài tập
Thông hiểu
Nhìn hình (tách và ghép lại). So sánh thể tích hai hình.
Xem đáp án & giải thích
Đáp án:
Bằng nhau
Giải thích:
Hai hình đều gồm 8 khối lập phương nhỏ.
Em tự luyện 4
Bài tập
Vận dụng
Rô-bốt xếp một hình hộp dài 5 khối, rộng 2 khối, cao 3 khối. Rô-bốt cần bao nhiêu khối lập phương nhỏ? Nếu bỏ lớp trên cùng thì còn bao nhiêu khối?
Xem đáp án & giải thích
Đáp án:
30 khối; còn 20 khối
Giải thích:
Mỗi lớp 5 × 2 = 10 khối; 3 lớp: 30 khối; bỏ 1 lớp còn 20 khối.
Lỗi thường gặp
Khi đếm khối của hình hộp, có bạn chỉ đếm các khối nhìn thấy ở mặt trước. Phải đếm theo lớp: số khối một lớp nhân với số lớp.
Luyện tập củng cố
Bài học liên kết với các kỹ năng trọng tâm sau. Bộ câu hỏi luyện tập trực tuyến đang được bổ sung.
Thể tích