Em tìm ra cách tính thể tích hình hộp chữ nhật bằng cách đếm khối lập phương theo lớp, rồi dùng công thức để tính bể nước, hộp sữa.
Mục tiêu bài học
- Hiểu vì sao thể tích hình hộp chữ nhật bằng chiều dài nhân chiều rộng nhân chiều cao.
- Tính thể tích hình hộp chữ nhật: V = a × b × c (cùng đơn vị đo).
- Giải bài toán thực tế: lượng nước trong bể, thể tích hộp, tìm một kích thước.
Thể tích hình hộp chữ nhật
Xếp các khối lập phương cạnh 1 cm vào hình hộp: mỗi lớp có (chiều dài × chiều rộng) khối, số lớp bằng chiều cao. Vậy số khối là chiều dài × chiều rộng × chiều cao.
Muốn tính thể tích hình hộp chữ nhật, ta lấy chiều dài nhân với chiều rộng rồi nhân với chiều cao (cùng một đơn vị đo): V = a × b × c.
Có thể viết V = diện tích đáy × chiều cao. Biết thể tích và diện tích đáy thì chiều cao = V : diện tích đáy.
Bể chứa nước: 1 dm³ = 1 l; 1 m³ = 1 000 l.
Hình hộp xếp bằng khối lập phương
Hình hộp chữ nhật và các kích thước
Ví dụ có lời giải
Một hộp giấy dạng hình hộp chữ nhật dài 7 cm, rộng 4 cm, cao 3 cm. Tính thể tích của hộp.
Xem lời giải
Thể tích của hộp là:
7 × 4 × 3 = 84 (cm³).
Đáp số: 84 cm³.
Ghi nhớ nhanh
V hình hộp
a × b × c
Theo lớp
Diện tích đáy × chiều cao
Cùng đơn vị
Đổi trước khi nhân
Em tự luyện 1
Bài tập
Nhận biết
Nhìn hình thứ nhất. Mỗi khối nhỏ là 1 cm³. Tính thể tích hình hộp.
Xem đáp án & giải thích
Đáp án:
30 cm³
Giải thích:
Mỗi lớp 5 × 3 = 15 khối; 2 lớp: 30 khối.
Em tự luyện 2
Bài tập
Thông hiểu
Nhìn hình thứ hai (đơn vị cm). Tính thể tích hình hộp chữ nhật.
Xem đáp án & giải thích
Đáp án:
180 cm³
Giải thích:
9 × 5 × 4 = 180.
Em tự luyện 3
Bài tập
Thông hiểu
Tính thể tích hình hộp chữ nhật dài 1,5 m, rộng 0,8 m, cao 1 m.
Xem đáp án & giải thích
Đáp án:
1,2 m³
Giải thích:
1,5 × 0,8 × 1 = 1,2.
Em tự luyện 4
Bài tập
Vận dụng
Bể cá dài 6 dm, rộng 3 dm, cao 4 dm. Mực nước trong bể cao bằng nửa chiều cao bể. Hỏi trong bể có bao nhiêu lít nước?
Xem đáp án & giải thích
Đáp án:
36 l
Giải thích:
Mực nước: 4 : 2 = 2 dm; 6 × 3 × 2 = 36 dm³ = 36 l.
Lỗi thường gặp
Có bạn nhân các kích thước khác đơn vị, ví dụ 1 dm × 8 cm × 5 cm = 40. Phải đổi 1 dm = 10 cm rồi mới tính: 10 × 8 × 5 = 400 cm³.
Luyện tập củng cố
Bài học liên kết với các kỹ năng trọng tâm sau. Bộ câu hỏi luyện tập trực tuyến đang được bổ sung.
Thể tích
Đơn vị đo thể tích