Trường Kiến Thức đang trong giai đoạn thử nghiệm. Một số tính năng và nội dung đang được hoàn thiện. Nếu phát hiện lỗi, vui lòng gửi báo lỗi cho chúng tôi. Gửi báo lỗi
Toán · Lớp 5 · Học kỳ 2

Tìm hai số khi biết hiệu và tỉ số của hai số đó

Tỉ số và các bài toán liên quan

Toán · Lớp 5 Kiến thức & củng cố
Tìm hai số khi biết hiệu và tỉ số của hai số đó
Nội dung bài học

Em giải bài toán tìm hai số khi biết hiệu và tỉ số của chúng: vẽ sơ đồ, tìm hiệu số phần rồi tìm giá trị một phần.

Mục tiêu bài học

  • Vẽ sơ đồ đoạn thẳng biểu thị hiệu và tỉ số của hai số.
  • Tìm hiệu số phần bằng nhau, giá trị một phần, rồi tìm mỗi số.
  • Giải bài toán thực tế dạng hiệu – tỉ.

Tìm hai số khi biết hiệu và tỉ số

Bước 1: Vẽ sơ đồ. Tỉ số 3/5 nghĩa là số bé gồm 3 phần thì số lớn gồm 5 phần như thế. Bước 2: Tìm hiệu số phần bằng nhau: 5 − 3 = 2 (phần). Hiệu hai số ứng với 2 phần đó. Bước 3: Tìm giá trị một phần: lấy hiệu hai số chia cho hiệu số phần. Bước 4: Tìm mỗi số: lấy giá trị một phần nhân với số phần của số đó, hoặc lấy số bé cộng với hiệu để được số lớn.

Sơ đồ đoạn thẳng

Sơ đồ: số bé gồm 3 phần, số lớn gồm 5 phần bằng nhau.
Phần hơn của số lớn ứng với hiệu hai số.

Sơ đồ đoạn thẳng

Sơ đồ: số lớn gồm 7 phần, số bé gồm 4 phần bằng nhau.
Phần hơn của số lớn ứng với hiệu hai số.

Ví dụ có lời giải

Hiệu hai số là 24. Tỉ số của hai số là 3/7. Tìm hai số đó.
Xem lời giải
Hiệu số phần bằng nhau là: 7 − 3 = 4 (phần). Giá trị một phần là: 24 : 4 = 6. Số bé là: 6 × 3 = 18. Số lớn là: 18 + 24 = 42. Đáp số: 18 và 42.

Ghi nhớ nhanh

Hiệu số phần
Trừ số phần
Một phần
Hiệu : hiệu số phần
Số lớn
Số bé + hiệu

Em tự luyện 1

Bài tập Nhận biết
Nhìn hình (sơ đồ thứ nhất). Hiệu hai số là 18. Số lớn hơn số bé mấy phần? Mỗi phần bằng bao nhiêu?
Xem đáp án & giải thích
Đáp án: 2 phần; mỗi phần 9
Giải thích: 5 − 3 = 2 (phần); 18 : 2 = 9.

Em tự luyện 2

Bài tập Thông hiểu
Tìm hai số ở bài trên.
Xem đáp án & giải thích
Đáp án: 27 và 45
Giải thích: Số bé: 9 × 3 = 27. Số lớn: 27 + 18 = 45.

Em tự luyện 3

Bài tập Thông hiểu
Nhìn hình (sơ đồ thứ hai). Hiệu hai số là 36. Tìm hai số.
Xem đáp án & giải thích
Đáp án: 84 và 48
Giải thích: 7 − 4 = 3 (phần); 36 : 3 = 12; 12 × 7 = 84; 12 × 4 = 48.

Em tự luyện 4

Bài tập Vận dụng
Mẹ hơn con 28 tuổi. Tuổi con bằng 1/5 tuổi mẹ. Hỏi mẹ bao nhiêu tuổi, con bao nhiêu tuổi?
Xem đáp án & giải thích
Đáp án: Mẹ 35 tuổi; con 7 tuổi
Giải thích: 5 − 1 = 4 (phần); 28 : 4 = 7 (tuổi con); 7 + 28 = 35 (tuổi mẹ).

Lỗi thường gặp

Có bạn lấy hiệu chia cho tổng số phần (24 : 10). Ở bài toán hiệu – tỉ, hiệu hai số ứng với hiệu số phần: 24 : (7 − 3).

Luyện tập củng cố

Bài học liên kết với các kỹ năng trọng tâm sau. Bộ câu hỏi luyện tập trực tuyến đang được bổ sung.

Tỉ số Tìm hai số biết tổng (hiệu) và tỉ số